Thứ Ba, 2 tháng 9, 2014

Hiến pháp Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ

Hiến pháp

 Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ

Toàn văn Hiến pháp Hợp chủng quốc Hoa Kỳ sau đây phản ánh câu chữ và cách sử dụng nguyên bản. Các dấu ngoặc vuông [ ] thể hiện những phần đã bị thay đổi hoặc bị thay thế bởi các sửa đổi.

Lời mở đầu
Chúng tôi, nhân dân Hợp chủng quốc Hoa Kỳ với mục đích xây dựng một liên bang hoàn hảo hơn nữa, thiết lập công lý, đảm bảo an ninh trong nước, tạo dựng phòng thủ chung, thúc đẩy sự thịnh vượng trong toàn khối, giữ vững nền tự do cho bản thân và con cháu chúng ta, quyết định xây dựng Hiến pháp này cho Hợp Chủng quốc Hoa Kỳ.
Điều I
Điều I, Khoản 1
Ngành Lập Pháp
Toàn bộ quyền lực lập pháp được thừa nhận tại đây sẽ được trao cho Quốc hội Hoa Kỳ. Quốc hội gồm có Thượng viện và Hạ viện.
Điều I, Khoản 2
Hạ Viện
(1) Hạ viện sẽ gồm có các thành viên cứ 2 năm một lần được dân chúng ở các bang bầu ra. Đại cử tri ở mỗi bang phải có phẩm chất cần thiết như là phẩm chất của đại cử tri ở bang có cơ quan lập pháp đông đảo nhất.
(2) Những người có thể được bầu làm hạ nghị sĩ phải từ 25 tuổi trở lên và phải là công dân của Hoa Kỳ ít nhất 7 năm và vào thời điểm được bầu phải là cư dân ở bang mà người đó được lựa chọn.
(3) Hạ nghị sĩ và các loại thuế trực thu sẽ được phân bổ theo các bang [mà có thể tính gộp vào trong Liên bang tùy theo số lượng tương ứng được xác định bằng cách tính tổng số gồm những người tự do, kể cả những người làm việc theo thời hạn và 3/5 số những người còn lại, không tính những người da đỏ vốn không nộp thuế] . Công việc thống kê thực sự sẽ tiến hành trong vòng ba năm sau cuộc họp đầu tiên của Quốc hội Hoa Kỳ và 10 năm một lần tiến hành theo luật định. Mỗi hạ nghị sĩ sẽ đại diện cho không quá 30.000 người. Nhưng mỗi bang sẽ có ít nhất một hạ nghị sĩ. Và trước khi việc thống kê và điều tra dân số được tiến hành, thì bang New Hampshire sẽ được quyền bầu ba đại biểu, bang Massachusetts được bầu tám đại biểu, bang đảo Rhodes và Providence Plantations được bầu một đại biểu, bang Connecticut được bầu năm đại biểu, bang New York được bầu sáu đại biểu, bang New Jersey bốn đại biểu, bang Pennsynvania tám đại biểu, bang Delaware một đại biểu, bang Maryland sáu đại biểu, bang Virginia mười đại biểu, bang Bắc Carolina năm đại biểu, bang Nam Carolina năm đại biểu và bang Georgia ba đại biểu.
(4) Khi khuyết ghế dân biểu ở bất cứ một bang nào thì chính quyền ở đó sẽ ban hành lệnh bầu cử để bổ sung vào những chỗ trống đó.
(5) Hạ viện sẽ bầu ra Chủ tịch và các quan chức khác của Viện và họ là những người duy nhất có quyền kết tội các quan chức.
Điều I, Khoản 3
Thượng Viện
(1) Thượng viện Hoa Kỳ sẽ gồm có hai thượng nghị sĩ của mỗi bang [do cơ quan lập pháp ở đó bầu ra] với nhiệm kỳ 6 năm và mỗi thượng nghị sĩ sẽ có một phiếu biểu quyết.
2) Ngay sau khi Thượng viện được bầu ra và nhóm họp lần đầu, các thượng nghị sĩ sẽ được phân chia sao cho đồng đều thành ba cấp. Thượng nghị sĩ cấp 1 sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào cuối năm thứ hai của nhiệm kỳ, thượng nghị sĩ cấp 2 sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào cuối năm thứ tư, thượng nghị sĩ cấp 3 sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào cuối năm thứ 6, sao cho sau mỗi hai năm có thể bầu lại một phần ba thượng nghị sĩ. [Và khi có chỗ trống do từ chức hoặc nguyên nhân nào khác trong thời gian ngừng họp của cơ quan lập pháp ở bất cứ bang nào, thì chính quyền ở đó có thể tạm thời bổ nhiệm cho đến kỳ họp tiếp đó của cơ quan lập pháp và khi đó sẽ bổ sung vào chỗ trống].
(3) Những người được bầu làm thượng nghị sĩ phải ở độ tuổi 30 trở lên và có 9 năm là công dân Hoa Kỳ, đồng thời khi được bầu phải là cư dân của bang mà người đó được tuyển chọn.
(4) Phó Tổng thống Hoa Kỳ sẽ là Chủ tịch Thượng viện, nhưng không có quyền bỏ phiếu, trừ trường hợp số phiếu chống ngang nhau khi biểu quyết.
(5) Thượng viện lựa chọn những quan chức khác và cả Chủ tịch Lâm thời khi Phó Tổng thống Hoa Kỳ vắng mặt hoặc khi Phó Tổng thống đảm nhận chức vụ Tổng thống Hoa Kỳ.
(6) Thượng viện là nơi duy nhất có quyền xét xử tất cả các vụ bị kết tội. Khi nhóm họp để xét xử, thượng nghị sĩ sẽ phải tuyên thệ hoặc thề. Trong trường hợp xét xử Tổng thống, Chánh án Tòa án Tối cao sẽ chủ tọa phiên tòa. Không một ai bị kết án nếu không được sự nhất trí của hai phần ba các thượng nghị sĩ có mặt.
(7) Mức án áp dụng trong những vụ buộc tội này không vượt quá sự cách chức và tước quyền của bị cáo đang đảm nhận một chức tước danh dự, có lợi tức hoặc có lợi lộc trong chính quyền Hợp chủng quốc Hoa Kỳ, tuy vậy họ vẫn có thể bị truy tố, xét xử, kết án và trừng phạt theo luật định.

Điều I, Khoản 4
Tổ Chức Của Quốc Hội
(1) Thời gian, địa điểm và cách thức tiến hành bầu cử thượng nghị sĩ và hạ nghị sĩ sẽ do cơ quan lậppháp của mỗi bang qui định. Nhưng vào bất cứ lúc nào Quốc hội cũng có thể dựa theo luật đặt ra hoặc thay đổi các qui định đó, [chỉ trừ qui định về địa điểm bầu thượng nghị sĩ].
(2) Quốc hội sẽ họp ít nhất mỗi năm một lần [và phiên họp này sẽ vào ngày thứ hai đầu tiên của tháng 12], trừ trường hợp Quốc hội có thể qui định một ngày khác dựa theo luật.
Điều I, Khoản 5
(1) Mỗi Viện sẽ có thẩm quyền về cuộc bầu cử của mình, về kết quả của cuộc bầu cử đó và về việc đánh giá tiêu chuẩn của các nghị sĩ. a số trong mỗi Viện sẽ tổ chức một nhóm đại biểu theo qui định để triển khai công việc, còn thiểu số có quyền trì hoãn phiên họp và có thể được trao quyền buộc những thành viên vắng mặt phải tham gia công việc theo đúng thể thức và phải nhận một hình thức kỷ luật theo qui chế của mỗi Viện.
(2) Mỗi Viện có thể quy định những qui chế của mình, thi hành kỷ luật những thành viên có hành vi sai phạm và khai trừ một thành viên với sự nhất trí của hai phần ba số thành viên.
(3) Mỗi Viện ấn hành một tờ nội san về công việc của mình và thông báo theo định kỳ các công việc đó trên tờ nội san, trừ những việc mà Viện cho là cần phải giữ bí mật. Những phiếu thuận và phiếu chống của các thành viên thuộc hai Viện về mọi vấn đề sẽ được công bố trên nội san theo yêu cầu của một phần năm các thành viên có mặt.
(4) Trong thời gian khóa họp của Quốc hội, nếu không được sự đồng ý của Viện kia, thì không một Viện nào có thể nghỉ họp quá ba ngày hoặc chuyển sang địa điểm khác với địa điểm mà hai Viện đã quyết định.
Điều I, Khoản 6
(1) Các thượng nghị sĩ và hạ nghị sĩ được nhận một khoản trợ cấp cho công việc của mình do luật định và được Ngân khố của Hợp chủng quốc thanh toán. Trong mọi trường hợp, trừ khi có tội phản quốc, trọng tội và tội vi phạm nền an ninh, họ được hưởng đặc quyền không bị bắt giam trong thời gian tham dự khóa họp của Viện, trong khi tới cuộc họp và trở về nhà từ cuộc họp. đối với những lời phát biểu và tranh luận của họ trong cả hai Viện này, họ có quyền không bị chất vấn ở những nơi khác.
(2) Trong thời gian được bầu làm thượng nghị sĩ hoặc hạ nghị sĩ, không một ai sẽ được bổ nhiệm vào một chức vụ dân sự trong Chính quyền Hoa Kỳ. Trong thời gian đó tiền lương của họ sẽ không bị giảm và không một ai đang đảm nhiệm một chức vụ dân sự nào trong Chính quyền Hoa Kỳ được bầu vào Quốc hội.
Điều I, Khoản 7
(1) Tất cả dự luật về tích lũy tổng thu nhập sẽ do Hạ viện đề xuất, nhưng Thượng viện có quyền đề nghị hoặc chấp thuận những điều sửa đổi trong các dự luật này cũng như đối với những dự luật khác.
(2) Mỗi dự luật đã được thông qua tại Hạ viện và Thượng viện trước khi trở thành luật đều phải đệ trình lên Tổng thống Hoa Kỳ. Nếu tán thành, Tổng thống sẽ ký nhận, nếu không Tổng thống sẽ trả lại Viện đưa ra dự luật đó cùng với ý kiến không tán thành. Viện này sẽ thông báo rộng rãi ý kiến không tán thành trong nội san và tiến hành xem xét lại dự luật. Nếu sau khi xem xét lại và hai phần ba thành viên của Viện đó đồng ý thông qua dự luật, thì nó sẽ được gửi cho Viện kia, kèm theo ý kiến không tán thành. Và Viện đó cũng sẽ xem xét. Nếu được hai phần ba thành viên của Viện đó phê chuẩn, thì nó sẽ trở thành một đạo luật. Nhưng trong các trường hợp này, phiếu bầu của cả hai Viện đều phải ghi rõ tán thành hay không tán thành. Tên của những người tán thành và không tán thành dự luật sẽ được đưa vào nội san của mỗi Viện. Những dự luật mà Tổng thống không gửi trả lại trong vòng 10 ngày (không kể chủ nhật) sau khi đệ trình lên sẽ trở thành đạo luật, coi như Tổng thống đã ký phê chuẩn, trừ trường hợp Quốc hội đang không nhóm họp nên Tổng thống không thể gửi trả lại cho Quốc hội được và trong trường hợp đó thì dự luật sẽ không trở thành luật.
(3) Những mệnh lệnh, nghị quyết hoặc biểu quyết cần sự nhất trí của Thượng viện và Hạ viện (trừ trường hợp Quốc hội nghỉ họp), sẽ được đệ trình lên Tổng thống Hoa Kỳ, và trước khi có hiệu lực, chúng phải qua sự phê chuẩn của Tổng thống, hoặc nếu Tổng thống không chấp thuận, cần phải có sự chấp thuận lần thứ hai của hai Viện với hai phần ba thành viên của mỗi Viện, theo đúng các qui chế và giới hạn được qui định cho các trường hợp về dự luật.
Điều I, Khoản 8
Quyền Hạn Của Quốc Hội
Quốc hội sẽ có quyền:
(1) Đặt ra và thu các khoản thuế, thuế quan, thuế môn bài để trả các khoản nợ và chi phí cho quốc phòng và phúc lợi công cộng của Hoa Kỳ. Nhưng các khoản thuế quan và thuế môn bài đều phải thống nhất trên toàn cõi Hoa Kỳ.
(2) Vay tiền theo tín dụng cho Hoa Kỳ.
(3) Qui định về thương mại với ngoại quốc, giữa các bang và với các bộ lạc da đỏ.
(4) Xây dựng đạo luật thống nhất về việc nhập quốc tịch và luật thống nhất trong toàn lãnh thổ Hoa Kỳ về các vấn đề phá sản.
(5) đúc và in tiền, qui định giá trị của đồng tiền trong nước và đồng tiền nước ngoài, xác định tiêu chuẩn cân đo.
(6) Trừng phạt những vụ làm giả trái phiếu và đồng tiền đang lưu hành ở Hoa Kỳ.
(7) Xây dựng các trạm bưu điện và mạng lưới bưu điện.
(8) Thúc đẩy sự tiến bộ của khoa học và các nghệ thuật hữu ích bằng cách đảm bảo quyền sở hữu của các tác giả và nhà phát minh đối với các tác phẩm và phát minh trong thời gian hạn định.
(9) Thiết lập các tòa án dưới quyền của Tòa án Tối cao.
(10) Xác định rõ và trừng phạt các tội cướp biển và trọng tội xẩy ra trên biển và những sự vi phạm luật pháp quốc tế. (11) Tuyên chiến, ban bố văn bản trao quyền cho các tầu tư nhân được phép tấn công các tầu nước ngoài và soạn thảo những luật liên quan tới sự chiếm dụng đất và nguồn nước.
(11) Tuyên chiến, ban bố văn bản trao quyền cho các tầu tư nhân được phép tấn công các tầu nước ngoài và soạn thảo những luật liên quan tới sự chiếm dụng đất và nguồn nước.
(12) Nuôi dưỡng và cung cấp cho quân đội, nhưng việc chi tiêu khoản tiền này chỉ trong thời hạn không quá hai năm.
(13) Thiết lập và duy trì quân chủng hải quân.
(14) Soạn thảo các luật lệ và các qui chế về lực lượng lục quân và hải quân.
(15) Trù liệu việc xây dựng lực lượng dự bị nhằm thực thi luật pháp của Liên bang, trấn áp các cuộc phiến loạn và đẩy lùi xâm lăng.
(16) Trù liệu sự tổ chức, vũ trang và duy trì kỷ luật các lực lượng dự bị của các bang, và trù liệu việc lãnh đạo các lực lượng này khi nào được huy động vào lực lượng liên bang Hoa Kỳ, trong khi vẫn giành cho các bang cụ thể quyền bổ nhiệm sỹ quan và quyền huấn luyện lực lượng dự bị của mỗi bang theo chuyên ngành mà Quốc hội đã quy định.
(17) Thực thi quyền lập pháp đặc biệt trong mọi trường hợp đối với những quận huyện (diện tích không quá 10 hải lý vuông) bằng cách Quốc hội tiếp nhận sự nhượng quyền của các bang đặc biệt, trở thành cơ quan lãnh đạo của Chính phủ Hoa Kỳ và thực thi quyền lãnh đạo đối với tất cả những địa điểm đã được mua lại theo sự đồng ý của cơ quan lập pháp của bang và cũng theo cách như vậy xây dựng các pháo đài, kho vũ khí, xưởng chế tạo vũ khí, kho cảng và các cơ sở cần thiết khác.
(18) Soạn thảo mọi điều luật cần thiết và đúng đắn để thực thi những quyền lực nói trên, cũng như tất cả những quyền lực khác đã được Hiến pháp này trao cho Chính phủ Hoa Kỳ, hoặc cho bất cứ một cơ quan và quan chức nào khác.
Điều I, Khoản 9
Các Quyền Không Cho Phép Đối Với Quốc Hội
(1) Việc nhập cư hoặc nhập khẩu của những người hiện đang sống ở bất cứ bang nào sẽ được cân nhắc để chấp nhận, sẽ không bị Quốc hội cấm đoán trước năm 1808, nhưng sẽ đánh thuế không quá 10 đô-la cho mỗi người nhập cư.
(2) Quyền được tòa án thẩm định lý do bắt giam sẽ không bị tước đoạt, trừ trường hợp có phiến loạn và xâm lược và do yêu cầu nhằm đảm bảo nền an ninh chung.
(3) Lệnh tước quyền công dân và tử hình không cần xét xử sẽ không được thông qua.
(4) Sẽ không đặt ra loại thuế thân [hoặc các loại thuế trực thu khác], nếu không tương ứng với cuộc điều tra dân số kể trên trong điều này.
(5) Sẽ không đặt ra loại thuế hoặc thuế nhập khẩu đối với hàng hóa xuất khẩu từ bất cứ bang nào.
(6) Trong những quy chế về thương mại và thu nhập sẽ không có sự ưu tiên nào đối với bến cảng của bất cứ bang nào so với những bang khác. Tầu thuyền từ một bang nào đó sẽ không bị bắt buộc phải cập bến, chịu sự kiểm tra và nộp thuế ở một bang khác.
(7) Sẽ không được rút bất cứ khoản tiền nào từ Ngân khố, trừ trường hợp được pháp luật cho phép. Bản báo cáo tài chính thu chi thường kỳ của những khoản tiền công cộng phải được công bố thường xuyên.
(8) Hoa Kỳ sẽ không ban tặng các tước hiệu quý tộc. Những người đảm nhận những chức vụ có lợi tức nếu không được sự đồng ý của Quốc hội sẽ không được phép nhận bất cứ quà tặng, lương bổng, hoặc bất cứ danh hiệu, tước vị nào do vua chúa hoặc chính phủ nước ngoài nào trao tặng.
Điều I, Khoản 10
Các Quyền Không Cho Phép Đối Với Các Bang
(1) Không một bang nào được phép tham gia vào bất cứ một hiệp ước, khối đồng minh hoặc liên hiệp nào; không được phép cấp giấy phép trưng dụng, bắt giữ tàu thuyền nước ngoài; không được đúc tiền hoặc phát hành trái phiếu; hoàn toàn không được dùng các đồng tiền vàng và bạc để thanh toán các khoản nợ; không được thông qua luật trừng phạt con người mà không qua xét xử và luật trừng phạt con người về một hành vi không vi phạm pháp luật hoặc một đạo luật nào phương hại đến nghĩa vụ thực hiện hợp đồng; không được ban tặng các tước hiệu quý tộc.
(2) Nếu không được sự đồng ý của Quốc hội, không một bang nào được đặt ra thuế và thuế quan đánh vào hàng nhập khẩu và xuất khẩu, trừ trường hợp hết sức cần thiết cho việc thực hiện các điều luật về thanh tra, và hệ thống thuế đánh vào hàng nhập khẩu hoặc xuất khẩu do một bang nào đó đặt ra sẽ phải đóng góp cho Ngân khố Hoa Kỳ, đồng thời tất cả các điều luật này đều phải đệ trình lên để Quốc hội xét duyệt và kiểm soát.
(3) Nếu không được sự đồng ý của Quốc hội, không một bang nào được đánh thuế tàu, duy trì các đội quân và tàu chiến trong thời kỳ hòa bình, ký kết hiệp định hoặc thỏa ước với một bang khác hoặc với lực lượng nước ngoài hoặc tham gia vào cuộc chiến tranh, trừ trường hợp thực sự bị xâm lược hoặc lâm vào tình trạng sắp xẩy ra nguy biến và không thể trì hoãn.
Điều II
Điều II, Khoản 1
Ngành Hành Pháp
(1) Quyền hành pháp sẽ được trao cho Tổng thống Hoa Kỳ. Tổng thống giữ chức vụ của mình trong nhiệm kỳ 4 năm và cùng với Phó Tổng thống cũng được bầu ra theo cùng một nhiệm kỳ và được bầu cử theo thể thức sau đây:
(2) Theo thể thức mà cơ quan lập pháp ở đó qui định, mỗi bang sẽ cử ra một số đại cử tri bằng tổng số thượng nghị sĩ và hạ nghị sĩ mà bang sẽ bầu ra trong Quốc hội. Nhưng không một thượng nghị sĩ, hạ nghị sĩ hoặc một quan chức nào đảm nhiệm chức vụ có lợi tức sẽ được chọn làm đại cử tri.
(3) [Các đại cử tri sẽ họp ở bang của mình và bỏ phiếu bầu hai người và ít nhất một trong hai người không phải là cư dân trong cùng một bang với người kia. Họ sẽ lập bản danh sách về những người đi bầu và số phiếu bầu của mỗi người, ký và xác nhận vào danh sách, gắn xi niêm phong và chuyển lên cơ quan Chính phủ Hoa Kỳ, đệ trình lên Chủ tịch Thượng viện. Với sự có mặt của Thượng viện và Hạ viện, Chủ tịch Thượng viện sẽ mở tất cả cứ liệu đã được xác nhận và sẽ đếm số lượng phiếu bầu. Người có nhiều phiếu bầu nhất sẽ là Tổng thống, nếu như số phiếu bầu này chiếm đa số trong tổng số các đại cử tri được bầu ra, và nếu từ hai người trở lên có đa số phiếu bầu và có số phiếu bầu bằng nhau, thì Hạ viện sẽ ngay lập tức bỏ phiếu để bầu một trong những người đó làm Tổng thống. Nếu không người nào có đa số phiếu bầu, thì Hạ viện cũng theo thể thức như vậy, chọn 5 người có số phiếu bầu nhiều nhất trong danh sách để bầu ra Tổng thống. Nhưng trong việc bầu Tổng thống, công việc bầu cử tiến hành ở các bang, hạ nghị sĩ ở mỗi bang có một phiếu bầu. Số đại biểu tiến hành công việc này sẽ gồm một thành viên hoặc những thành viên thuộc hai phần ba số bang và điều cần thiết cho cuộc bầu cử phải gồm đại biểu của đa số các bang. Trong mọi trường hợp, sau khi bầu Tổng thống, người có số phiếu nhiều nhất do các đại cử tri bầu cho sẽ là Phó Tổng thống. Nhưng nếu từ hai người trở lên có số phiếu bầu bằng nhau, thì Thượng viện sẽ chọn trong số đó để bỏ phiếu bầu ra Phó Tổng thống].
(4) Quốc hội có thể quyết định thời gian bầu các đại cử tri và ngày mà các đại cử tri sẽ bỏ phiếu để bầu cử và đó sẽ là cùng một ngày trên toàn lãnh thổ Hoa Kỳ.
(5) Người có đủ tiêu chuẩn được bầu làm Tổng thống phải là công dân sinh ra tại bản địa hoặc là công dân Hoa Kỳ trong thời gian thực hiện Hiến pháp này, từ 35 tuổi trở lên và đã có 14 năm cư trú ở Hoa Kỳ.
(6) Trong trường hợp Tổng thống bị cách chức hoặc qua đời, từ chức hoặc không đủ năng lực trong việc thực thi quyền lực và nhiệm vụ của mình, thì mọi quyền lực và nhiệm vụ sẽ chuyển giao cho Phó Tổng thống. Quốc hội sẽ căn cứ vào luật bổ khuyết một quan chức vào ghế trống trong các trường hợp truất quyền, tử vong, từ chức hoặc không đủ năng lực của cả Tổng thống và Phó Tổng thống; quan chức nào thay quyền Tổng thống hoặc Phó Tổng thống sẽ thi hành nhiệm vụ cho đến khi chấm dứt tình trạng không đủ năng lực và khi đã bầu được Tổng thống mới.
(7) Trong nhiệm kỳ của mình, Tổng thống sẽ được nhận một khoản tiền lương trả cho công việc của mình, khoản tiền này sẽ không tăng và cũng không giảm trong suốt nhiệm kỳ này và Tổng thống cũng không có quyền được nhận bất cứ một khoản tiền nào khác của Hoa Kỳ hoặc bất cứ một bang nào.
(8) Trước khi bắt đầu điều hành văn phòng của mình, Tổng thống sẽ tuyên thệ hoặc thề như sau: “Tôi trân trọng tuyên thệ (hoặc thề) rằng tôi sẽ giữ chức vụ Tổng thống Hoa Kỳ với lòng trung thành và tận dụng hết khả năng của mình để duy trì, giữ gìn và bảo vệ Hiến pháp Hoa Kỳ”.
Điều II, Khoản 2
(1) Tổng thống sẽ là Tổng tư lệnh các lực lượng lục quân và hải quân Hoa Kỳ và của lực lượng dự bị ở một số bang. Khi bắt đầu thực sự bắt tay vào công, Tổng thống có thể yêu cầu các quan chức phụ trách các cơ quan hành pháp đề xuất ý kiến bằng văn bản về bất cứ vấn đề nào liên quan tới nhiệm vụ của những cơ quan đó. Tổng thống có quyền hủy bỏ bản án hoặc ân xá đối với những hành vi chống lại Hoa Kỳ, trừ những trường hợp xét xử các vụ trọng tội.
(2) Theo thỏa thuận và sự đồng ý của Thượng viện - với sự nhất trí của hai phần ba số thượng nghị sĩ có mặt, Tổng thống có quyền ký kết các điều ước. Và cũng theo thỏa thuận, đồng ý của Thượng viện, Tổng thống sẽ bổ nhiệm các đại sứ, các công sứ, lãnh sự, các quan tòa của Tòa án Tối caovà những quan chức khác của Hoa Kỳ. Những việc bổ nhiệm này không làm trái với những qui định và sẽ được thực hiện theo luật định, nhưng Quốc hội có thể căn cứ vào các điều luật mà thực hiện quyền bổ nhiệm các quan chức cấp dưới trong các tòa án hoặc các vụ việc mà họ cho là phù hợp.
(3) Tổng thống sẽ có quyền bổ sung vào những chỗ trống có thể xẩy ra trong thời gian giữa hai kỳ họp của Thượng viện bằng cách cấp giấy ủy nhiệm có thời hạn đến cuối kỳ họp sau của Thượng viện.
Điều II, Khoản 3
Theo thường lệ, Tổng thống sẽ thông báo thường kỳ cho Quốc hội về tình hình của Liên bang và đề nghị Quốc hội xem xét những biện pháp mà Tổng thống thấy cần thiết và thích hợp. Trong trường hợp cần thiết, Tổng thống có quyền triệu tập hai Viện hoặc một trong hai Viện. Trong trường hợp bất đồng giữa hai Viện về thời gian hoãn họp, Tổng thống sẽ quyết định về thời gian cuộc họp sẽ hoãn đến bao giờ mà Tổng thống cho là thích hợp. Tổng thống sẽ tiếp kiến các đại sứ và các công sứ. Tổng thống đôn đốc việc thi hành pháp luật một cách đúng đắn và sẽ giao phó nhiệm vụ cho tất cả các quan chức của Hoa Kỳ.
Điều II, Khoản 4
Tổng thống, Phó Tổng thống và các quan chức dân sự của Hoa Kỳ sẽ bị cách chức khi bị buộc tội phản quốc, tội nhận hối lộ cùng những tội nghiêm trọng khác.
Điều III
Điều III, Khoản 1
Ngành Tư Pháp
Quyền lực tư pháp của Hoa Kỳ sẽ được trao cho Tòa án Tối cao và những tòa án cấp dưới mà Quốc hội có thể thiết lập trong một số trường hợp. Các quan tòa của Tòa án Tối cao và các tòa án cấp dưới sẽ giữ chức vụ của mình đến suốt đời nếu luôn luôn có hành vi chính đáng, và trong thời gian đã nêu trên, họ được nhận khoản tiền lương cho công việc của mình và khoản tiền này sẽ không bị giảm đi trong suốt thời gian đó.
Điều III, Khoản 2
(1) Quyền lực tư pháp căn cứ vào Hiến pháp này sẽ có hiệu lực đối với tất cả các vụ việc trên phương diện luật pháp và công lý, các điều luật của Hoa Kỳ, các hiệp ước đã hoặc sẽ ký dưới thẩm quyền của Chính phủ; đối với các trường hợp liên quan tới các đại sứ, các công sứ và các lãnh sự, đối với các trường hợp liên quan tới luật pháp hàng hải và hải quân; đối với các tranh chấp mà Hoa Kỳ là một bên, đối với các cuộc tranh chấp giữa hai bang trở lên, giữa một bang với các công dân của bang khác, giữa các công dân của các bang khác nhau, giữa các công dân trong một bang tranh chấp đất đai do các bang khác nhau cấp, giữa một bang hoặc các công dân của bang đó với các bang khác [hoặc các công dân và đối tượng của bang khác].
(2) Trong các trường hợp liên quan tới các đại sứ, các công sứ và các lãnh sự, và các trường hợp mà một bang thuộc về một bên, thì Tòa án Tối cao phải mở phiên tòa sơ thẩm. Trong những trường hợp khác, căn cứ vào luật pháp, vụ việc và cả những ngoại lệ và tuân theo những quy chế do Quốc hội đề xuất, Tòa án Tối cao sẽ mở phiên tòa phúc thẩm.
(3) Trừ những trường hợp bị buộc trọng tội, việc xét xử các tội sẽ phải thông qua Bồi thẩm đoàn và phiên tòa xét xử sẽ mở tại bang đã xẩy ra vụ việc phạm tội. Nhưng nếu vụ việc không xẩy ra trong bất cứ bang nào, thì phiên tòa sẽ họp ở một nơi mà Quốc hội căn cứ vào luật để quyết định.
Điều III, Khoản 3
(1) Tội phản quốc chống lại Hoa Kỳ bao gồm hành vi gây chiến tranh tấn công nước này hoặc ủng hộ kẻ thù, trợ giúp và úy lạo chúng. Không một ai bị phán quyết về tội phản quốc, trừ phi có hai người làm chứng về hành vi phạm tội hoặc có sự thú tội công khai trước tòa.
(2) Quốc hội có quyền xác định hình phạt cho tội phản quốc. Nhưng không một sự trừng phạt nào hay việc tịch thu tài sản lại thực hiện đối với những người thân của kẻ phạm tội, mà chỉ thực hiện đối với bản thân họ mà thôi.
Điều IV*
(*Hầu hết nội dung của điều này đều lấy nguyên bản từ các Điều khoản Hợp bang cũ).
Điều IV
Điều IV, Khoản 1
Mối Quan Hệ Giữa Các Bang
Mỗi bang đều phải tin tưởng tuyệt đối vào các điều luật, hồ sơ và thủ tục tố tụng của các bang khác. Quốc hội bằng những luật có tính chất chung quy định cách thức chứng thực các điều luật, hồ sơ và thủ tục tố tụng đó, cũng như hiệu lực của chúng.
Điều IV, Khoản 2
(1) Công dân của mỗi bang sẽ được hưởng mọi đặc quyền và quyền bất khả xâm phạm như công dân của các bang khác.
(2) Cá nhân bị truy tố về tội phản quốc, trọng tội hoặc một tội nào khác mà trốn tránh pháp luật và bị tìm thấy ở một bang khác, thì theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền của bang mà người đó chạy trốn, sẽ bị trao trả lại và dẫn độ về bang có thẩm quyền xét xử.
(3) [Không một cá nhân nào vốn bị giam cầm, quản thúc, khổ sai ở một bang bỏ trốn sang một bang khác lại có thể dựa vào luật lệ và qui chế ở địa phương mới để trốn tránh những hình phạt nói trên, ngược lại cá nhân đó phải được trao trả lại theo yêu cầu của bên mà cá nhân đó buộc phải làm việc và lao động].
Điều IV, Khoản 3
Mối Quan Hệ Giữa Bang Và Liên Bang
(1) Những bang mới có thể được Quốc hội chấp nhận gia nhập vào Liên bang này; nhưng không một bang mới nào sẽ được thành lập hoặc dựng nên dưới thẩm quyền của bất cứ bang nào khác; cũng không một bang nào sẽ được hình thành bằng cách sát nhập hai bang trở lên hoặc các vùng của các bang khác nếu không được sự đồng ý của cơ quan lập pháp ở các bang có liên quan cũng như của Quốc hội.
(2) Quốc hội có quyền hoạch định và xây dựng các luật lệ và qui chế cần thiết liên quan tới lãnh thổ hoặc sở hữu khác thuộc về Hoa Kỳ; và không một điều nào trong Hiến pháp này sẽ được giải thích làm tổn hại đến bất cứ tuyên bố nào của Hoa Kỳ hay của bất cứ một bang cụ thể nào khác.
Điều IV, Khoản 4
Hoa Kỳ sẽ đảm bảo cho mỗi bang trong Liên bang này một thể chế chính quyền cộng hoà; và sẽ bảo vệ mỗi bang chống lại sự xâm lược; và theo yêu cầu của cơ quan lập pháp hoặc hành pháp (khi cơ quan lập pháp không thể nhóm họp) để chống lại tình trạng bạo lực trong nước.
Điều V
Sửa Đổi Hiến Pháp
Khi hai phần ba thành viên của cả hai Viện đều xét thấy cần thiết hoặc theo yêu cầu của các cơ quan lập pháp ở hai phần ba các bang, Quốc hội sẽ đưa ra những điều sửa đổi đối với Hiến pháp này và sẽ triệu tập đại hội để đề xuất những điều sửa đổi; cả trong hai trường hợp chúng đều có hiệu lực như một bộ phận của Hiến pháp khi được phê chuẩn bởi các cơ quan lập pháp của ba phần tư các bang, hoặc bởi ại hội của ba phần tư các bang, theo một thể thức phê chuẩn do Quốc hội đề nghị với điều kiện là không một điều sửa đổi nào có thể được đề xuất trước năm 1808 theo một cách thức ảnh hưởng đến đoạn 1 và đoạn 4 trong khoản 9 của iều 1; và không một bang nào, nếu bản thân không đồng ý, lại có thể bị tước đoạt quyền bỏ phiếu bình đẳng trong Thượng viện.
Điều VI
Các Khoản Nợ Quốc Gia
(1) Mọi khoản nợ đã ký kết và những cam kết có trước khi thông qua Hiến pháp này vẫn có hiệu lực đối với Liên bang được thành lập trong khuôn khổ Hiến pháp này cũng như đối với Liên minh cũ.
Quyền Tối Cao Của Chính Phủ Quốc Gia
(2) Hiến pháp này, các đạo luật của Hoa Kỳ được ban hành theo Hiến pháp này, mọi điều ước đã hoặc sẽ được ký kết dưới thẩm quyền của Hoa Kỳ sẽ là luật tối cao của quốc gia. Quan tòa ở các bang đều phải tuân theo những luật này; bất cứ một điều gì trong Hiến pháp hoặc luật của các bang mà trái ngược với Hiến pháp Liên bang đều không có giá trị.
(3) Các thượng nghị sĩ và hạ nghị sĩ, các thành viên của cơ quan lập pháp các bang, các quan chức trong cơ quan hành pháp của Liên bang lẫn tiểu bang đều phải tuyên thệ hoặc xác nhận sự ủng hộ Hiến pháp này. Nhưng không một điều kiện tôn giáo nào bị coi là bắt buộc như tiêu chuẩn để bổ nhiệm vào các chức vụ, công sở của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ.
Điều VII
Phê Chuẩn Hiến Pháp
Việc các đại hội của 9 bang phê chuẩn là đủ điều kiện để thiết lập hiến pháp giữa các bang (vốn cũng tham gia phê chuẩn Hiến pháp này).
(Tuyên bố sau đây cho thấy những sửa chữa của người sao chép đối với tài liệu gốc)
Từ “the” viết xen vào giữa dòng thứ bảy và thứ tám của trang thứ nhất, từ “thirty” được viết một phần vào phần xóa bỏ trong dòng thứ 15 của trang thứ nhất, từ “is tried” được viết xen vào giữa dòng thứ 32 và 33 của trang thứ nhất và từ “the” được viết xen vào giữa dòng thứ 43 và 44 của trang thứ hai.
- Thư ký William Jackson chứng thực”
Hiến pháp được đại biểu các bang có mặt nhất trí thông qua trong đại hội vào ngày 17 tháng 9 năm 1787 Thiên chúa Giáng sinh, vào năm độc lập thứ 12 của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ. để chứng thực, chúng tôi có mặt tại đây đồng ý và ký tên.


RUỘNG NGẤU BỎ HOANG!

RUỘNG NGẤU BỎ HOANG!


   Hình như cảnh đã vơi sầu
Hình như ai đã bớt câu
 thơ buồn!
   Cũng cần mơ đến chim muông
Cũng cần tơ tưởng và... luôn cả tình.
   Thương ai sao lại xập xình!
Sao không chắp cánh cho mình với ta?
   Vòng tay đâu phải quá xa
Vỗ về âu yếm cũng là đâu đây!
   Tin người mộng mị cũng thành
Mất niềm tin ấy phai nhanh cuộc tình.
    Trúc xinh trúc mọc đầu đình
Em xinh em cứ cười tình một phen.
    Mai sau tối lửa tắt đèn
Thì em đâu phải bon chen vội vàng
     "Ai ơi chớ để ruộng hoang,
Bao nhiêu tấc đất tấc vàng bấy nhiêu!"

Thứ Năm, 21 tháng 8, 2014

ĐÔI LỜI PHẢN BIỆN CÙNG CHÚ THẮNG. 
   Chú Thắng à! Cháu 55 tuổi, hiện đang dạy học, chẳng phải lãnh đạo hay quản lí, cũng chẳng có Đảng, Đoàn gì. Cháu được vào ĐH như một phép màu vào cái thời mà như chú biết đó - lí lịch ba đời, nhất là của ba cháu là không tốt tí nào?!?! 
   Cháu thường xuyên thắc mắc tại sao một người như Bác Đính và ba cháu (lúc ra hàng đã ở tuổi tứ tuần), tức là họ nhận thức rất rõ về bản chất của cuộc chiến, họ biết rất rõ đâu là chính nghĩa và thêm một điều là họ cũng rất dũng cảm khi đưa ra quyết định và thực hiện đến cùng quyết định ấy bằng tất cả sự sáng suốt về tinh thần và sự khỏe mạnh về thể chất! 
   Có lẽ chú còn nhớ Nguyễn Trãi năm 1427 đã bằng mọi cách cùng Lê Lợi thuyết hàng Vương Thông ở cái thành trì cuối cùng và kiên cố nhất của quân Minh. Chú cũng chắc là có nhớ về việc Vương Thông dũng cảm quyết định ra hàng, đem theo sinh mạng hàng ngàn người TQ vẹn toàn hồi hương từ sự nhân nghĩa của vua Lê! mặc dù biết chắc khi về nước vua Minh sẽ trừng phạt nặng nề (Minh sử ghi lại: Vương Thông bị xử tội chết, sau xét công lao trước đó, hạ án xuống tước hết tước vị, trở thành dân thường...), Vương Thông Xưa, Phạm Văn Đính-năm 72... đâu kém anh hùng so với những vị chỉ huy dũng cảm để quân lính mình hi sinh đến người cuối cùng! Đó là chưa kể việc Bác Đính thuyết hàng cấp dưới của mình là việc làm hết sức nguy hiểm cho bản thân Bác ấy vì căn cứ Caroll là một cứ điểm có rất nhiều binh chủng cùng hợp đồng tác chiến, trong đó có chủng dù, thiết giáp...là số lính nam bộ rất hung hăng. Chú có biết rằng khi ra đến nơi tập kết, chúng còn dấu theo súng và bắn chết mấy cán bộ của ta không? Ba cháu đã tận mắt chứng kiến việc ấy, tất nhiên là sau đó chúng lập tức bị xử tử. Bác Đính không bị bọn này tấn công trong căn cứ là quá may mắn nếu không muốn nói Bác ấy có uy tín cao đối với thuộc cấp!
Cháu thật thất vọng khi chú nghĩ về những người như Bác Đính và ba cháu chỉ ra hàng bởi bước đường cùng(!) , lại còn đòi hỏi Bác Đính phải quay súng bắn lại đồng đội của bác ấy, bắt cố vấn Mĩ...thi mới gọi là phản chiến(?). Đòi hỏi của Chú thật là phi lí và có phần phi nhân bản! Cháu có đọc về tướng tình báo Phạm Xuân Ẩn, - người có biệt danh là Điệp viên hoàn hảo trong thế kỉ XX - ông ta đã không bắt BS Trần Kim Tuyến, một trùm đặc vụ CIA của Mĩ tại S.Gòn trong ngày 30/4/75 mà lại còn giúp ông Tuyến đến được với chuyến trực thăng cuối cùng trên nóc Tòa Đại sứ Mĩ ở SG. Sau này chính ông Ẩn bị khiển trách về việc này, Chú biết ông ấy đã trả lời cấp trên của mình như thế nào không? : "Tôi không làm được điều đó vì ông Tuyến là bạn thân của tôi suốt gần 20 năm!". 
   Ra thế! Chiến tranh cũng có thể biến bạn thành thù theo quan niệm của chú Thắng, còn với những người cao cả như Bác Ẩn, Bác Đính thì họ không thể bắn vào bạn mình được Chú à! Cháu tin chắc ở tuổi chú và với quá khứ hào hùng của chú, chú cứ việc tự hào về bản thân nhưng nếu là người minh tuệ thì chú nên tìm đọc "Điệp viên hoàn hảo" về tướng ẨN để có thể học hỏi đôi chút về con người vĩ đại này!
   Cháu rất thích triết lí "còn sống là lãi rồi" của Chú nhưng đó là mới chỉ một cá thể sống thôi! Còn việc làm của Bác Đính thì lại cứu sống cả hơn 600 sinh mạng, chưa kể nếu họ tuyên bố tử thủ chờ chi viện thì cháu tin chắc chiến sĩ kế toán trinh sát như chú hoặc hạ sĩ truyền tin như ba cháu không tìm được xác ở Caroll đâu chú nhỉ! Làm gì còn có lãi để mà triết lí???
   Quá khứ nó có giá trị riêng của mình. "Nếu bạn bắn vào quá khứ bằng súng lục thì tương lai sẽ bắn vào bạn bằng Đại bác!" (Zammatop-nhà văn Nga).
   Vài lời chia sẻ cùng chú - mong rằng không bị cho là phạm thượng!./.
Thư chia sẻ với con trai người lính
Thông tin trung đoàn 56 – 1972
Xin chia sẻ với anh Sinh điều mà Hồng Nhung không thể trả lời anh được. Tôi đã xem kỹ bức ảnh người sĩ quan bắt tay Bác Hồ Văn Duyệt có thể là trung tá Vĩnh Phong, đứng giữa hai người là Trung tá Đính. Ba anh Sinh đứng phía sau vì đông quá khoảng 600 người nên khó thấy. Bác Duyệt may mắn có được giây phút hiếm hoi. Lúc đó cả trung đoàn có một máy ảnh của Trinh sát chụp ảnh Lương Đức Thắng và máy của nhà báo Nguyễn Thắng nên không biết là ảnh của ai. Lương Đức Thắng đã hy sinh sau 81 ngày đêm chiến đấu còn nhà báo Nguyễn Thắng cũng đã mất.
Quan điểm của ba anh Sinh về Mỹ không ném bom hủy diệt căn cứ Caroll để đổi lấy 2 cố vấn Mỹ là không đúng. Lúc đó tôi là chiến sĩ tác xạ của Trung đoàn nên túc trực bên cạnh bàn làm việc của Trung đoàn trưởng Cao Sơn và tham mưu trưởng Lê Nhĩ. Tôi có nghe rõ lệnh của sư trưởng Hoàng Đan cho bắn 2 máy bay đến cứu cố vấn Mỹ. Đồng chí Cao Sơn có báo cáo pháo cao xạ 37 ly của đơn vị cách căn cứ 241 (Tân Lâm) khoảng 10km không bắn được. Không thể dùng pháo mặt đất bắn sẽ nguy hiểm đến tính mạng của anh em binh sĩ đã treo cờ trắng ra với cách mạng. Còn Mỹ và Việt Nam cộng hòa bị bất ngờ, họ không tin Trung tá Đính người hùng của Hắc Báo lại ra hàng, đến khi hai cố vấn Mỹ về đến Huế thì đã muộn, khi họ ném bom hủy diệt thì trung đoàn 56 đã được đưa đến khu vực an toàn của vùng giải phóng. Trung đoàn 38 đã lấy ra 3 khẩu vua chiến trường, 4 khẩu 155 và 600 viên đạn trang bị cho đại đội 6 tiểu đoàn 2.
Còn dùng từ “phản chiến” lúc đó theo yêu cầu của cách mạng để động viên khích lệ phía bên kia Việt Nam cộng hòa bỏ ngũ về với cách mạng. Thực tế của vấn đề là: Trung tá Đính dưới hỏa lực mạnh mẽ của trung đoàn 38 Pháo binh Bông lau, sự vây hãm của sư đoàn 304. Xin viện binh không được. Nhìn thấy rõ sự thất bại, để đảm bảo tính mạng của anh em binh sỹ trung đoàn 56 ông đã chủ động liên lạc với chỉ huy pháo binh Bông Lau ngừng bắn để ra hàng. Nếu như hôm đó trung đoàn 56 bắt 2 cố vấn Mỹ hoặc quay pháo bắn vào Ái Tử thì quả là phản chiến được ghi nhận chiến công rực rỡ.
Xin được chia sẻ với ba anh, bác Duyệt và cả tôi nữa đều là người lính Quảng Trị 1972 “còn sống là lãi rồi”chẳng đòi hỏi them gì nữa. Chào thân ái!

Nguyễn Chiến Thắng 
Gui Bloger Hothihongnhung
Chào cô Nhung!
Tôi tên Sinh, là giáo viên-54 tuổi, gốc Huế nhưng đang sống cả gia đình tại Bình Phước. Ba tôi cùng đơn vị với trung tá Đính và cùng phản chiến với ông ấy. Tôi tin trong bức ảnh trên có cả ba tôi nhưng có lẽ khuất đằng sau. Sau ngày giải phóng, ba tôi đội ba lô mũ cối từ Nghệ An vào Nam như một anh bộ đội. Mẹ tôi và 6 chị em được đoàn tụ với ba-đó là thời khắc hạnh phúc nhất của gia đình tôi!
Nay ba tôi đã không còn nhớ gì nhiều về trận đánh 2/4/72 như trước đây ông thường kể cho tôi nghe (do bị tai nạn xe máy, chấn thương sọ não, ông vẫn còn khoẻ dù đã trên 80, chỉ tội là giảm trí nhớ đến 7-8 phần rồi!). Tôi vẫn luôn thầm cảm ơn Bác Đính vì quyết định sáng suốt của Bác ấy cách đây hơn 40 năm. Ba tôi có kể về việc ông thường xuyên nghe thấy trên bộ đàm (vì ba tôi là lính truyền tin bằng máy PRC-25) về việc liên lạc với quân GP đề đưa đơn vị ra hàng của Bác Đính; về việc 2 cố vấn Mĩ được giải thoát (nhưng theo ông đó là do phía bộ đội ta đồng ý để cho chúng đến cứu với điều kiện không ném bom huỷ diết). Tôi thấy chỗ này chắc không hợp lí mấy nên cũng ít khi tranh luận với Ba.
Tôi đọc được nhiều thông tin về người cha tuyệt vời của cô mà năm xưa đối mặt với Ba tôi nơi chiến trường Quảng Trị. Ba tôi nói 2 ngày hôm đó, ông thuộc luôn 10 điểm trong chính sách của CPCMLT mà bộ đội ta dùng loa phóng thanh đọc liên hồi vào trong căn cứ để thuyết hàng...Ông cũng nói ông là một trong những người ra khỏi căn cứ muộn nhất do phải đi từ trên đỉnh đồi xuống...
CM đã đối xử rất tốt với những người như Bác Đính và Ba tôi. Nhưng nay, gia đình tôi chăng còn giữ bất cứ một thứ giấy tờ gì xác nhận ba tôi là một quân nhân phản chiến cả! Tôi rất mong nhận được sự giúp đỡ của cô trong vấn đề này được không ạ!

Thứ Tư, 20 tháng 8, 2014

HAI ĐỨA CON CỦA HAI NGƯỜI LÍNH TRÊN HAI CHIẾN TUYẾN...

HAI ĐỨA CON CỦA HAI NGƯỜI LÍNH TRÊN HAI CHIẾN TUYẾN...

    Xin thân chào và cảm ơn BS nhiều nhiều lắm!...
   Tôi sinh năm 1959, nếu tôi đoán không nhầm thì BS cũng cỡ tuổi tôi - ngũ thập tri thiên mệnh...Vậy nên tôi mạn phép từ nay được xưng hô là"bạn" với BS nha!
Trước hết, xin cảm ơn bạn đã cho mình địa chỉ email để mình có cơ hội được kết nối cùng bạn ngõ hầu có thể mở thêm cánh cửa đi vaò thế giới của cuộc chiến mà 2 đứa chúng ta chưa kịp tham gia còn hai người cha thì ở hai bên chiến tuyến!
  Mình người Huế, chỉ vào Nam sau khi TNĐHSP Huế năm 1984 (GĐ đã vào Nam trước 1 năm theo diện kinh tế mới). Ba mình tên là Nguyễn Lào, trong hàng ngũ lính cộng hòa ông chỉ là một hạ sĩ truyền tin, ông sinh năm 1932, lúc theo bác Đính ra Bắc, ông vừa 40 tuổi, một lính già phải ra trận! Ngày ông đi mình nhớ rất rõ. Đó là vào một sáng tháng giêng/1972, mẹ mình mới sinh thằng em trai tròn tháng mà ông không về dù nhà chỉ cách trại lính có hơn cây số. Dường như ông cảm nhận được chuyến đi này đầy rủi ro và bất ngờ...
   Thế là mẹ con mình phải tự lập để sống cách Huế 17km về phía Bắc. Khi đơn vị ông thất thủ, Trung tá Đính đầu hàng thì thông tin đến Huế rất kịp thời và chính xác. Mình lúc ấy 13 tuổi, đủ khôn để nhận ra cái khốc liệt của Mùa Hè đỏ lửa. Một cuộc tháo chạy tán loạn khỏi Quảng trị, dân chúng Thừa thiên - Huế thì hoang mang cực độ, nhà mình, ông nội và các cậu cũng đưa mẹ con mình di tản vào Đà Nẵng, ba tháng sau mới hồi cư. Kể ra các thủ trưởng của đơn vị ba mình họ cũng rất tốt khi nhìn thấy một mẹ góa và 6 trẻ mồ côi, đứa lớn nhất là chị gái mình mới 16 tuổi, đứa bé nhất đang ẵm ngữa.
   Cuộc sống vật chất thì cũng không thiếu thốn gì nhưng từ đó mình bị hụt hẫng rất lớn về tâm lí. Mình bị ám ảnh bởi câu hỏi: Vậy là ta thành trẻ mồ côi sao? Nội mình là một nhà nho cuối mùa, có chút chữ nghĩa của cửa Khổng sân Trình nên ông trút hết chút sức tàn để chăm lo mấy đứa cháu tội nghiệp và quyết tâm cho chúng học hành tới nơi tới chốn. Mình cảm phục sự thay thế tuyệt vời của ông nội khi ba minh mất tích. Chế độ SG không dám báo tử, vì như thế sẽ có biểu tình của dân chúng đòi đưa thi thể con em họ về.. Vậy là mình được học hành tử tế, học giỏi nữa chứ...cho đến ngày giải phóng.
   Quê mình GP ngày 26/3, lần đầu tiên mình thấy mấy ông CM là những người chui lên từ hầm bí mật nằm vùng, đó là những chiến sĩ xuất hiện sớm nhất, khi mà binh lính SG còn mang súng ống và mặc quân phục tháo chạy.
  Cả nhà mình đều cảm nhận được không khí hòa bình đang đến, không ai nghĩ tới chuyện tản cư nữa và đón chào CM như một sự tất yếu "hết mưa thì nắng hững lên thôi"...Nhưng điều quan trong và có giá trị nhất đối với cả nhà mình đó là thông tin ba mình, chú mình và bác mình hi vọng sống sót sau cuộc chiến. Bạn biết không, mình có 1 Bác theo CM từ trước 45, một chú đi tập kết 54 và ba mình mất tích năm 72. Nội mình là ông lão ngoài 60 có sức chịu đựng phi thường khi cả 5 con đều tử trận hoặc mất tích trong thời gian chiến tranh mà vẫn hiên ngang sống để lo cho các cháu. 2 người chú bác khác của mình thì chết trận trong Nam dưới hàng ngũ địch, 3 người còn lại coi như mất tích!. Bạn thấy có đau lòng không khi cuộc chiến này đã gây ra cảnh huynh đệ tương tàn như thế. Lúc ấy minh chưa đủ lớn để mà đau nhưng sau này mình thấy xót xa và thương nội lắm...
Thư này chắc dài quá rồi! Thôi, mình chỉ thêm tí thông tin rồi gửi bạn nhé: Ba minh lúc ở căn cứ Caroll thuộc pháo đội 175 li(tức Vua chiến trường) ông là lính truyền tin nên suốt ngày ngồi cạnh chỉ huy để nhận và truyền tin bằng bộ đàm PRC25. Chỉ huy trực tiếp của ông là Pháo đội trưởng Hoàng Trọng Bôi, khi theo Bác Đính ra hàng thì không còn liên lạc gì nữa vì cấp sĩ quan đã được cách li. Ba minh được đưa ra Nghệ an sinh sống và học tập chính trị, tăng gia sản xuất trong một trại đặc biệt có phiên hiệu là Trại T372 có lẽ trực thuộc Bộ công an hay BQP gì đó.
Sau ngày GP hơn tháng thì ông được đưa về quê bằng ô tô, mang ba lô mũ cối màu vàng kem (như mấy chú CA GT giờ vậy). Ông kể nghe tin GPMN cả Trại mừng khôn xiết, chỉ sợ mẹ con mình chạy loạn rồi chết hoặc thất lạc. Có người cùng đơn vị ông chịu không được sự chờ đợi cả tháng đã trốn hẳn để vào Huế đoàn tụ GĐ. Người này cùng huyện với mình nên nhờ đó mà Gđ mình chắc chắn rằng ba còn sống. Mình lúc ấy như mở cờ trong bụng, tham gia hết mọi hoạt động thiếu nhi CM nhất là đêm nào cũng đi dự mitting đông như hội...vì mình biết rằng từ nay, câu hỏi ám ảnh suốt hơn 3 năm qua sẽ không còn nữa...Bạn thử nghĩ coi, một đứa trẻ tự nhiên thành mồ côi, được trợ cấp hẳn hoi...giờ lại có cha...Hi,hi...vui không thể tả.
   Ông năm nay 82, còn ăn uống đi lại khỏe khoắn lắm, chị tội cái mất hết trí nhớ sau một tai nạn GT cách đây gần 20 năm.
   Mình đang là GV Văn của một trường THPT. Mình luôn biết ơn Bác Đính khi ông đã có một QĐ để đời như vậy cách đây 42 năm. Nếu không có QĐ sáng suốt ấy của Bác thì có lẽ minh là một trẻ mồ côi thật rồi...  Tất cả những thông tin ít ỏi này đều từ trí nhớ của mình khi ba mình chưa mất trí kể cho nghe. Hiện không có bất cứ một giấy tờ gì còn giữ được cả. Mình chỉ mong được kết nối với nhiều người trong cuộc của cả 2 bên để xâu chuỗi sự việc và lúc về hưu sẽ viết một cái gì đó để tưởng tới cha minh. Rất mong bạn giúp nha!.
Thân chào bạn và hẹn gặp lại!
NGUYỄN VĂN SINH, THÔN 2, XÃ THIỆN HƯNG, HUYỆN BÙ ĐỐP, TỈNH BÌNH PHƯỚC-SDT: 01634.885443